Marcin Kapkowski

Mamy już model, mamy też ogrom chęci i zapału do jazdy. Zanim jednak udamy się na pierwszą przejażdżkę powinniśmy zapoznać się z podstawowymi zasadami użytkowania i konserwacji modeli samochodów RC. Taka wiedza przyda nam się do poprawnej eksploatacji modelu i oddali ryzyko niemiłych niespodzianek ze strony naszego sprzętu.

Na samym początku zaznaczyć należy, że model, jak sama nazwa wskazuje, to nie jest zabawka. Nie chodzi tu tylko o względy bezpieczeństwa, ale również o to jak nasz sprzęt powinniśmy traktować i jak jego działanie zależy od poprawnej eksploatacji. Oczywiście, że modele dla początkujących są lepiej przygotowane do znoszenia różnych "nadzwyczajnych" sytuacji, jednak i o nie należy dbać, a również samo nabywanie odpowiednich nawyków nam nie zaszkodzi.

Pierwszą, naprawdę żelazną, zasadą przy użytkowaniu modeli RC jest włączanie zawsze najpierw nadajnika, a dopiero potem modelu, czyli odbiornika. Każde inne działanie może doprowadzić do mniejszej lub większej katastrofy, na przykład takiej, że model nam sam niekontrolowanie odjedzie i wpadnie w kogoś lub coś narażając nas na straty i jeszcze przy okazji czyniąc komuś krzywdę. Ta zasada obowiązuje tak naprawdę w całym światku modeli RC, więc niezależnie jakim modelem dysponujemy, jaką aparaturą i gdzie się znajdujemy powinniśmy jej zawsze przestrzegać. Po co włączać model po jeździe? Choćby po to by sprawdzić, czy serwomechanizmy działają poprawnie, czy jakiś element nie obciera podczas ruchu lub nie wydaje podejrzanych dźwięków.

Kolejną bardzo ważną sprawą jest konserwacja naszego modelu. Do takiej podstawowej wystarczy nam mały pędzel. Z jego pomocą usuniemy z modelu bród zebrany w czasie jazdy. Oczywiście, że modele przystosowane są do jazdy, a więc również do brudzenia się, więc nie można popadać w przesadę i panikować przy każdym ziarenku piasku na modelu, ale takie proste starcie brudu po każdej jeździe na pewno nie zaszkodzi - w końcu model to mała maszyna i nadmiar brudu może pogorszyć jej działanie, czy nawet z czasem doprowadzić do zatarcia niektórych elementów. W czystym modelu również łatwiej zauważymy usterki, nie wspominając już o tym, że po prostu nie będzie nam brudził w domu. Przy modelach spalinowych przydatna może się okazać również jakaś szmatka bądź ręcznik papierowy dla usuwania resztek oleju, czy paliwa.

Model, jako miniaturowa maszyna, w całości pracuje podczas jazdy. Pracują wszystkie jego elementy, wszystkie śruby, mocowania i zębatki. Wszystkie narażone są na wibracje, puknięcia, czy naprężenia elementów wynikające samej jazdy. Ponadto praktycznie wszystkie modele, czy to kupione złożone, czy składane przez właściciela, przeżywają, jak zwykliśmy to nazywać, "chorobę wieku dziecięcego". Czyli tak naprawdę okres pierwszych jazd kiedy to my użytkując model uczymy się, które jego elementy są najwrażliwsze, które mają ochotę się często obluzowywać, a które nie wymagają od nas praktycznie żadnej uwagi. Dlatego też co jakiś czas warto sprawdzić stan elementów naszego modelu. Nie tylko jeśli w coś uderzymy i / lub zobaczymy nagłą zmianę w zachowaniu naszego sprzętu, ale również po prostu dla zapobiegania niepotrzebnym i przykrym niespodziankom. Co możemy sprawdzić bez rozbierania modelu? Naprawdę sporo. Możemy złapać na koła, elementy zawieszenia lub inne części i spróbować nimi poruszać w celu sprawdzenia, czy gdzieś nie pojawiły się luzy lub nie porobiły się zbyt duże. Samo pokręcenie kołami również da nam pojęcie o tym, czy gdzieś nie wysypało się jakieś łożysko lub nie zaciera się jakiś element układu przeniesienia napędu. Warto też obejrzeć amortyzatory i sprawdzić, czy nie wycieka z nich olej. Ugięcie zawieszenia modelu pokaże nam też czy działa ono odpowiednio, czy nic się nie zaciera i nie hamuje jego uginania.

Warto również, co jakiś czas, sprawdzać stan zębatek przy silniku. Szczególnie jeśli coś tam ostatnio zmienialiśmy powinniśmy sprawdzić, czy mocowanie silnika się nie poluzowało i nie grozi jego poruszeniem w czasie jazdy, co z reguły oznacza zniszczenie wszystkich zębatek. Zębatki zużywają się również podczas poprawnej pracy i jeśli zauważymy na jednej z nich zbyt wyraźnie ścięte zęby, należy ją zmienić by uchronić przed zniszczeniem drugą, z którą współpracuje. W modelach spalinowych warto też poświęcić uwagę na sprawdzenie tzw. kosza z zębatkami na silniku i sprawdzić czy podczas poruszania nim wszystko jest dobrze, nie pojawiły się luzy, czy dziwne odgłosy. Jest to jeden z najbardziej obciążonych elementów modelu spalinowego i może być podatny na awarie przy intensywnym użytkowaniu. Również filtr powietrza przy silniku można kontrolować, choć nie wymaga tego zbyt często, pod kątem zabrudzenia oraz tego czy nie zbyt nie wysechł. Filtry te mają wkładki nasączone specjalnym olejem, dzięki któremu lepiej spełniają swoją rolę, więc gdy wkład filtra zawiera już zbyt mało oleju, należy go nim nasączyć.

Sprawa, która tyczy się nie tylko modeli elektrycznych, ale i spalinowych, czyli odpowiednie traktowanie akumulatorów. Jeśli z jakiś powodów odstawiamy model na półkę i nie używamy go przez dłuższy czas trzeba pamiętać, aby akumulatory pozostawić w stanie choćby częściowo naładowanym. Ponadto jeśli ten okres się przedłuża warto akumulatory podładować, gdyż z czasem się one rozładowują, a żadne akumulatory nie lubią dłuższego leżenia w stanie wyładowania i takie ich pozostawienie może doprowadzić do zniszczenia. Także różne typy akumulatorów wymagają odmiennego traktowania. W zestawach RTR (gotowy do jazdy) dodawany jest akumulator wraz z odpowiednią dla niego ładowarką. Jeśli jednak sami kupujemy akumulator warto zorientować się jakiego jest on typu i jakie ma wymagania - niektóre akumulatory nie mogą zostać rozładowane poniżej pewnego poziomu, gdyż stracą swoje własności, inne należało by na początku uformować, czyli maksymalnie rozładować, a następnie naładować do pełna.

Przedstawione tutaj porady to jedynie najbardziej podstawowe wskazówki odnośnie opiekowania się naszym modelem samochodu RC. Wraz z naszym doświadczeniem i czasem poświęconym temu hobby będzie rosła nasza wiedza odnośnie zajmowania się modelami ogólnie, jak i naszym konkretnym, gdyż każdy stawia swojemu właścicielowi nieco inne wymagania. Warto poświęcać sprzętowi nieco uwagi przed i po zakończonych jazdach, gdyż w zamian odpłaci nam się bezproblemową i bezstresową pracą.